Өнөөдөр: 2017 оны 12-р сарын 11 Даваа гараг

2015-03-04 09:54

"Залуучууд хөгжил" хөтөлбөр батлах тухай

Аймгийн Иргэдийн Төлөөлөгчдийн Хурлын

Тэргүүлэгчдийн 2014 оны ....... дугаар тогтоолын хавсралт

 

                                   “ЗАЛУУЧУУДЫН ХӨГЖЛИЙГ ДЭМЖИХ”

                                           АЙМГИЙН ДЭД ХӨТӨЛБӨР

Нэг.Нийтлэг зүйл

Завхан аймгийн хүн амын насны бүтцийг авч үзвэл 2013 оны жилийн эцсийн байдлаар нийт хүн амын 36.8 хувь нь 15-35 насны залуучууд байна.

Хүн амын хөгжил, нйигмийн хамгааллын яам нь Монгол Улсын төрөөс залуучуудын хөгжлийн талаар баримтлах бодлого, мөн Засгийн газрын 2012-2016 оны мөрийн хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэх үйл ажиллагааны төлөвлөгөөнд “Монгол залуу хүн” үндэсний хөтөлбөр боловсруулахаар тусгасан.

Аймгийн Засаг даргын 2012-2016 оны үйл ажиллагааны хөтөлбөрт, эх нялхсын эндэгдлийг тууштай бууруулж, эмнэлгийн үйлчилгээг түргэн шуурхай, хүртээмжтэй болгохын тулд Эрүүл мэндийн “Эрс шинэчлэл” хөтөлбөр, Уламжлалт өв соёл, амьдрах урлагийг дэлгэрүүлэх “Соён гэгээрүүлэх хөтөлбөр”   Эх оронч сэтгэлгээтэй, амьдрах ухаанд суралцсан иргэн төлөвшүүлэх “Зөв Монгол хүүхэд” хөтөлбөрүүдийг тусган хэрэгжүүлж байна.

Мөн хүн амын бүлгийн нийгминй хамгаалал, хөгжил төлөвшлийг хангахуйц тэдэнд ээлтэй орчинг бүрдүүлэх зорилгоор  "Хүн амын хөгжлийн хөтөлбөр” хэрэгжүүлэхээр тусгасан.

Манай аймаг нь ХҮБ-ийн хүн амын сангийн Улс орныг дэмжих  5 дахь хөтөлбөрийн зорилтод аймгаар сонгогдоод 3 дахь жилдээ ажиллаж байна.

Хөтөлбөрийн зорилт нь залуу эмэгтэй, эрэгтэйчүүд амьдрах ухаан, ур чадвараа бэхжүүлж, эерэг, хариуцлагатай байж, бие даах зан үйлд суралцсан байх юм.

Хөтөлбөрийн хэрэгжилт 2017 онд дуусах бөгөөд хөтөлбөрийн тогтвортой байдлыг хангахын тулд орон нутгийн бодлого зайлгшүй шаардлагатай.

Хөтөлбөрийн төслийг Хүүхэд, гэр бүл хөгжлийн хэлтсийн Залуучуудын төвийн дэргэдэх аймгийн Залуучуудын зөвлөлөөр хэлэлцүүлж, гаргасан саналыг тусгасан болно.

Хоёр. Хөтөлбөрийн зорилго, хугацаа, зарчим, санхүүжилт

2.1. Хөтөлбөрийн зорилго нь аймгийнхаа өсвөр залуу үеийг эрүүл чийрэг, эрдэм боловсролтой болгож, эх оронч, хүнлэг энэрэнгүй үзлээр хүмүүжүүлэх, шинэ орчин нөхцөлд бие дааж аж төрөх чадвар эзэмшүүлж, хөгжүүлэх нийгэм, эдийн засаг, эрх зүйн орчин бүрдүүлэхэд оршино.

2.2. Хөтөлбөрийг 2020 оныг дуустал дараах үе шаттайгаар хэрэгжүүлнэ.

Нэгдүгээр үе шат                2015-2017

Хоёрдугаар үе шат             2018-2020

Хөтөлбөрийн үе шат бүрийн төгсгөлд үр дүнгийн үнэлгээг ИНБ-аар хийлгүүлж, шаардлагатай бол нэмэлт өөрчлөлт оруулж болно.

2.3. Хөтөлбөрийг хэрэгжүүлэхэд баримтлах зарчим

  1. Үндэсний хөгжлийн цогц бодлого болон амйгийн хөгжлийн цогц бодлого, аймгийн Засаг даргын үйл ажиллагааны хөтөлбөр зэрэг бодлогын баримт бичгүүдтэй нягт уялдах
  2. Залуучуудын хөгжлийн төлөөх  нийгэм хамт олон болон гэр бүл хамтын ажиллагааг дэмжих
  3. Залуучуудыг ялгаварлалгүй, тэгш, шударга хандах

2..4. Хөтөлбөрийн санхүүжилт

  1. Улс, орон нутгийн төсвөөс хуваарилсан хөрөнгө
  2. Олон улсын байгууллагын төсөл, хөтөлбөр
  3. Төрийн бус байгууллага, аж ахуйн нэгж болон иргэдийн хандив тусламж
  4. Бусад эх үүсвэр зэрэг эх үүсвэрээс санхүүжинэ.

Гурав. Хөтөлбөрийн зорилт, хэрэгжүүлэх үйл ажиллагааны чиглэл

А.Залуучуудын боловсролын талаар

Зорилт 1. Залуучуудад нийгэмд өрсөлдөх чадвартай мэдлэг боловсрол эзэмшүүлнэ.

3.1.1. Политехникийн коллеж болон мэргэжлийн сургуульд суралцагч залуучуудын тоог нэмэгдүүлэх

3.1.2. Аймгийн ЕБС-иуд болон мэргэжлийн боловсролын сургуулиудыг өндөр мэдлэг, чадвартай багшлах боловсон хүчнээр хангах

3.1.3. Аймгийн мэргэжлийн боловсролын сургуулиудын оюутан залуусын оюутны дадлага, диплом, курсын ажил, бүтээлд дэвшүүлсэн оновчтой санаачлагыг дэмжин практикт нэвтрүүлэх чиглэлээр уралдаан зарлах, үзэсгэлэн яармаг зохион байгуулах үйл ажиллагааг дэмжин ажиллах

3.1.4. Нийгмийн эмзэг бүлгийн өрхийн болон хөгжлийн бэрхшээлтэй залууст мэргэжил боловсрол олгох түр дамжаа хичээллүүлэх тэднийг бүлгээр зохион байгуулж ажлын байр шинээр бий болгох

3.1.5. Гоц авьяастай, оюуны онцгой чадамж бүхий оюутан залуучуудыг их дээд сургуульд элсэн суралцах болон оюуны бүтээлийг нь дэмжих аймгийн нэрэмжит тэтгэлэг бий болгох

Б. Залуучуудын хөдөлмөр эрхлэлт болон нийгмийн хамгааллын талаар

Зорилт 2. Залуучуудын хөдөлмөр эрхлэлтийг нэмэгдүүлж, ажилгүйдлийн түвшинг бууруулахад нөлөөлнө.

3.2.1.Сайн дурын ажил, үйлчилгээг хөгжүүлэх, энэ чиглэлээр ажиллаж байсан залуучуудыг байнгын ажлын байраар хангаж ажиллах

3.2.2.Албан бус салбарт хөдөлмөр эрхлэж байгаа, түүнчлэн хөдөлмөр эрхлээгүй залуучуудад хөдөлмөрөө хоршин ажиллах санал санаачлагыг дэмжих

3.2.3.Хөдөлмөр зарцуулалт ихтэй нийтийг хамарсан ажилд идэвхтэй ажил хайж байгаа залуучуудыг өргөнөөр  татан оролцуулах ажлын зохион байгуулах

3.2.4.Сум бүрт ажил хөдөлмөр эрхлээгүй  залуучуудын үүсгэл санаачилгыг дэмжиж, ХАА-н түүхийн эдийг боловсруулах, өвөлжөө бууц засах,  худаг ус гаргах, мал төллүүлэх зэрэг хөдөлмөр эрхлэхэд нь дэмжлэг үзүүлэх

Зорилт 3. Залуучуудын онцлог хэрэгцээнд нийцсэн нийгмийн хамгааллын үйлчилгээг нийгэм хамт олонд түшиглэн хэрэгжүүлнэ.

3.3.1.Эрүүл мэндийн болон нийгмийн даатгалд оюутан залуусыг бүрэн хамруулах, энэ талаарх мэдээлэл сурталчилгаа хийх

3.3.2.Залуучуудыг удам угсаагаа мэдэх, ургийн бичиг хөтлөх талаар мэдээлэл, сурталчилгааг эрчимжүүлэх

3.3.3.Орон нутгийн бүтээн байгуулалтанд хувь нэмэр оруулж, шинэ санал санаачилга гаргаж байгаа залуучуудыг алдаршуулж, шагнаж урамшуулах

3.3.4.Жижиг дунд үйлдвэрлэлийг хөгжүүлэхэд залуучуудын оролцоог хангах

3.3.5.Залуусыг амьдрах ухаан, мал маллах арга ухаанд сургах арга хэмжээг дэмжих

Г. Залуучуудын эрүүл мэндийн талаар

Зорилт 4.Залуучуудад эрүүл мэндээ хамгаалж сайжруулахад чиглэсэн эрүүл ахуйн зөв дадал хэвшүүлнэ.

3.4.1.Байгууллага, хамт олон, ажиллагсдын эрүүл мэндийг хамгаалах, эрүүл орчин бүрдүүлэх зорилгоор “Эрүүл мэндийг дэмжигч байгууллага” арга хэмжээг өргөжүүлэх

3.4.2.Хүүхэд, гэр бүлийн хөгжлийн хэлтсийн  “Залуучуудын хөгжлийн төв”-ийн залуу гэр  бүлд зөвлөгөө өгөх  үйлчилгээг тогтмолжуулах

3.4.3.Залуучуудад нөхөн үржихүйн эрүүл мэнд, гэр бүл  төлөвлөлт, эрүүл аж төрөх ёсны талаар өгөх мэдээлэл, сургалт, сурталчилгааг өргөтгөх, гарын авлага, зөвлөмж, сургалтын материалуудаар хангах

3.4.4.Хөгжлийн бэрхшээлтэй залуучуудын эрүүл мэндийн хэрэгцээг хангах нөхөн сэргээх болон нийгэмшүүлэх үйлчилгээг өргөжүүлэх

3.4.5.Эрсдэлт бүлгийг БЗДХ/ХДХВ/ДОХ-оос урьдчилан сэргийлэх, эрсдэлгүй зан үйлийг төлөвшүүлэхэд чиглэсэн сургалт сурталчилгаа, сайн дурын зөвлөгөө шинжилгээний үйл ажиллагааг дэмжих

Зорилт 5. Архи тамхи мансууруулах бодисын хэрэглээг бууруулахад залуучуудын оролцоог хангана.

3.5.1.Нийтээр тэмдэглэх баяр ёслолын арга хэмжээг архи тамхигүй тэмдэглэн өнгөрүүлж, архи, тамхины хэрэглээг бууруулах чиглэлээр ажиллаж байгаа байгууллага, иргэний үйл ажиллагааг сурталчилах, түгээн дэлгэрүүлэх

3.5.2.Өсвөр үе залуучуудыг хорт зуршлаас сэргийлэх чиглэлээр үе тэнгийн сургагч багш нарыг бэлтгэх

3.5.3.Архи, тамхи, мансууруулах бодисын хор уршгийг залуучууд, хамт олонд ойлгуулах, зөв хандлага төлөвшүүлэх, тохиолдолын чанартай хэрэглэхээс урьдчилан сэргийлэх зан үйлийг төлөвшүүлэх

Д. Хөдөөгийн залуучуудын нийгэм соёлын асуудал

Зорилт 6.Сумын соёлын төв, боловсролын байгууллага, эрүүл мэндийн төвийн байрыг түшиглэн залуучуудын чөлөөт цагийг үр бүтээлтэй өнгөрүүлж, өөрийгөө хөгжүүлэхэд чиглэсэн олон хэлбэрийн ажлуудыг өөрсдийнх нь санал санаачлагад түшиглэн зохион байгуулна.

3.6.1.Залуучуудын эрэлт хэрэгцээг хангахуйц урлаг, соёл, спортын арга хэмжээг тэдний санал санаачлага, эрэлт хэрэгцээнд нийцүүлэн тогтмолжуулан хэвшүүлэх

3.6.2.Улс, аймаг, орон нутгийн чанартай соёл, урлаг, спортын төрөл бүрийн уралдаан тэмцээний хэлбэр агуулгыг өөрчилж үе шаттай зохион байгуулж үүнд залуучуудыг өргөнөөр оролцуулах

3.6.3.Ардын урлаг, уламжлалт тоглоом, наадгайг хөгжүүлэхэд залуучуудын оролцоог хангах

Зорилт 7. Залуучуудын авьяас билэг, гадаад хэлний боловсрол, техникийн болон сэтгэн бодох чадварыг хөгжүүлэх, бие бялдарыг чийрэгжүүлэх, гоо зүйн хүмүүжлийг олгоход бүх шатны байгууллагуудын үйл ажиллагааг чиглүүлнэ.

3.7.1.Хүүхэд, гэр бүл хөгжлийн хэлтсийн дэргэд “Залуучуудын боловсролыг дэмжих клуб” байгуулан ажиллуулж, залуучууд улс төр, эдийн засаг, эрх зүйн мэдлэгээ дээшлүүлэх, компютер, гадаад хэлний мэдлэг боловсрол олгох сургалт, дамжааны үйл ажиллагааг эрчимжүүлэх

3.7.2. Авьяаслаг залуучууд, уран бүтээлчдийг хөгжүүлэх үйл ажиллагаа дэмжих

3.7.3.Аймгийн хэмжээний бичиг үсэггүй залуучуудын нарийвчилсэн судалгааг гаргаж, албан бус сургалтанд хамруулах

3.7.4.Залуучуудын эрх ашгийг хамгаалах чиг үүрэг бүхий ТББ-ын үйл ажиллагааг дэмжиж , төрийн зарим чиг үүргийг гэрээгээр гүйцэтгүүлэх

3.7.5.Сум багт ажиллах шаардлагатай залуу боловсон хүчнийг бэлтгэх, тогтвор суурьшилтай ажиллах боломжийг хангах

3.7.6. Аймаг, сумдын залуучуудын чуулга уулзалтыг зохион байгуулж хэвших

3.7.7.Аймгийн мэргэжлийн боловсролын сургуулиудын оюутны эрх ашгийг хамгаалах байгууллагуудын хоорондын уялдааг хангах

Е. Эх орон, байгаль орчноо хамгаалахад залуучуудын оролцоо

Зорилт 8. Залуучуудад эх орноороо бахархах, эх орноо хөгжүүлэх чин үзэл, эрмэлзэл төлөвшүүлнэ.

3.8.1.Залуучуудын дунд эх орны үзэсгэлэнт  газруудаар аялах хөдөлгөөн өрнүүлэх дотоодын аялал зуучлалын хөгжүүлэх санал санаачилгыг дэмжих

3.8.2.Завханы ”Улаан ном” бүтээх  ажлыг аймгийн залуучуудын үүсгэл санаачлагад  тулгуурлан зохион байгуулах

Зорилт 9. Залуучуудад эрүүл цэвэр орчинд аж төрөх, хүрээлэн буй байгаль орчноо хайрлан хамгаалах зан үйлийг төлөвшүүлнэ.

3.9.1.Орон нутгийн үзэсгэлэнт байгаль, үндэсний зан заншил, ардын уламжлалыг олон нийтийн хэвлэл мэдээллийн хэрэгсэлээр сурталчилах ажлыг зохион байгуулах

3.9.2.Хот суурин газрын ойжуулах, айл гэр, албан газраа цэцэгжүүлэх ажилд  залуучуудын оролцоог дэмжих

3.9.3.Гол горхины эх, баталгаат ундны усыг хамгаалах, зохистой хэрэглээний талаар гаргасан залуучуудын санал санаачилгыг бүх талаар дэмжих

3.9.4. Байгаль орчноо хамгаалах, эко орчин бүрдүүлэхэд Иргэний нийгмийн байгууллагуудын үйл ажиллагааг дэмжих

            Дөрөв. Хөтөлбөрийн удирдлага зохион байгуулалт

4.1.Хөтөлбөрийн хэрэгжилтийг орон нутгийн хэмжээнд зохион байгуулах, мэдээллээр хангах, хяналт тавих, жил бүр хэрэгжилтийн явцыг гаргаж, аймгийн ЗДТГ-т тайлагнах үүргийг Хүүхэд гэр бүл хөгжлийн хэлтэс хариуцна.

4.2.Хөтөлбөрийн хэрэгжилтнэд салбар дундын зохицуулалт хийх, хяналт шинжилгээ, үнэлгээ хийх үүргийг аймгийн Засаг даргын Тамгын газар хариуцна.

4.3.Сумдад хөтөлбөрийн хэрэгжилтийг удирдан зохион байгуулах үүргийг сумын Засаг дарга нар хариуцна.

Тав. Хөтөлбөрийн хэрэгжилт хяналт тавих, үр дүн тооцох

Хөтөлбөрийн үр дүнг өмнөх онуудтай харьцуулан дараахь үндсэн үзүүлэлт, шалгуурын хэрэглэн тооцож дүгнэнэ.  Үүнд:  

5.1.1.Хөдөлмөр эрхлээгүй хүн амын дотор залуучуудын эзлэх жингийн бууралт

5.1.2.Хөдөөгийн залуучуудын нийгэм, ахуйн соёлын түвшинг дээшлүүлэхэд гарсан ахиц

5.1.3.ЕБСургууль төгсөгчдөөс мэргэжлийн сургалтанд хамрагдан  суралцагсадын түвшиний өсөлт

5.1.4.Залуучуудын чөлөөт цагийг үр бүтээлтэй өнгөрүүлэх нөхцөл боломж бүрдсэн эсэх

5.1.5.Залуучууудын эрүүл мэндийн боловсролын байдал дээшилж,  тэдний дунд  халдварт болон халдварт бус өвчний бууралт

5.1.6.Гэмт хэрэг хэв журмын зөрчилд холбогдсон залуучуудын  тоон үзүүлэлтийн бууралт

5.2. Хөтөлбөрийн хяналт-шинжилгээ, үнэлгээ хийх ажилд иргэний нийгмийн байгууллагууд болон залуучуудын оролцоог хангана.

 

----оОо----

Бусад мэдээ